Rum basınında yer alan habere göre, Türkiye, elektrik bağlantısı projesiyle eş zamanlı olarak Türkiye ile KKTC arasında çift yönlü doğalgaz boru hattı kurulması için çalışmalarını sürdürüyor.
Filelefteros’ta Kostas Venizelos imzalı yorum/haberde, bu iki projenin Ankara’nın Doğu Akdeniz’deki jeopolitik etkisini artırmayı hedefleyen stratejik adımlar olduğu öne sürülüyor.
Doğalgaz Boru Hattı Projesi
Habere göre teknik çalışmalar tamamlandı ve Türkiye ile KKTC arasında bir mutabakat zaptının imzalanmasıyla projenin resmiyet kazanması bekleniyor.
Bunun, Haziran ayının ikinci yarısında KKTC’yi ziyaret etmesi beklenen Türkiye Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın ziyareti sırasında gerçekleşebileceği belirtiliyor.
Planlanan proje kapsamında:
• Yaklaşık 55 santimetre çapında çift hatlı bir doğalgaz boru hattı inşa edilecek.
• Hattın uzunluğu yaklaşık 97 kilometre olacak.
• Çalışmaların 2026’nın üçüncü çeyreğinde başlaması ve iki yıl içinde tamamlanması hedefleniyor.
• Projenin maliyetinin yaklaşık 700 milyon dolar olması öngörülüyor.
KKTC Başbakanı Ünal Üstel’in açıklamalarına atıf yapılan haberde, doğalgazın Türkiye’nin Anamur bölgesinden deniz altından Teknecik Elektrik Santrali’ne ulaştırılacağı ve her iki noktada da gerekli tesislerin kurulacağı ifade edildi.
Teknecik’te doğalgazla çalışacak yeni bir enerji üretim ünitesinin kurulması da planlanıyor. Ayrıca enerji depolama altyapısının oluşturularak ihtiyaç duyulduğunda özellikle turizm tesislerine enerji sağlanmasının hedeflendiği kaydedildi.
Ters Akış (Reverse Flow) Hedefi
Haberde dikkat çekilen bir diğer unsur ise hattın yalnızca Türkiye’den KKTC’ye gaz taşımak için değil, gelecekte Doğu Akdeniz’de bulunabilecek yeni doğalgaz kaynaklarının KKTC üzerinden Türkiye’ye ve oradan Avrupa’ya taşınabilmesi amacıyla çift yönlü tasarlanması.
Türkiye Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar’ın televizyon programındaki açıklamalarına yer verilen haberde Bayraktar’ın şu ifadeleri aktarıldı:
“Amacımız mühendislik çalışmalarını bu yıl tamamlamak ve deniz tabanı araştırmalarını bitirmek. Planlama sürecinin ardından projeyi 24 ay içinde hayata geçirmek, yani 2028 yılında tamamlamak istiyoruz.”
Bayraktar ayrıca, ileride Doğu Akdeniz’de keşfedilecek doğalgazın ters akış sistemiyle KKTC üzerinden Türkiye’ye ve Avrupa’ya taşınabileceğini ifade etti.
Elektrik Bağlantısı Projesi
Haberde, Türkiye’nin uzun süredir gündeminde bulunan Türkiye-KKTC elektrik enterkonnekte bağlantısı projesine de değiniliyor.
Proje kapsamında:
• Türkiye ile KKTC arasında deniz altından elektrik kablosu döşenmesi,
• Elektrik altyapısının yenilenmesi,
• Yenilenebilir enerji alanında iş birliği yapılması,
• Ortak enerji projelerinin geliştirilmesi hedefleniyor.
Rum yönetiminin konuyu Avrupa Birliği’ne taşıdığı ve AB’nin Türkiye nezdinde girişimlerde bulunduğu belirtilirken, bu nedenle projenin ilerlemesinde bazı zorluklar yaşandığı ileri sürülüyor.
Su Projesi Örneği
Haberde, Türkiye’nin 2015 yılında tamamladığı ve “Asrın Projesi” olarak bilinen Türkiye’den KKTC’ye su temini projesi de hatırlatılıyor. Deniz altından geçen boru hattıyla Anadolu’dan KKTC’ye su taşınmasının, bugün planlanan enerji projeleri için önemli bir teknik ve siyasi referans oluşturduğu belirtiliyor.
Kıbrıs Müzakereleri ve Bölgesel Denklem
Haberde ayrıca BM Genel Sekreteri’nin Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin’in bölgeye dönüşüyle Kıbrıs müzakerelerinde yeniden hareketlilik beklendiği ifade ediliyor.
Ancak değerlendirmede, Ankara’nın Kıbrıs’ı Doğu Akdeniz, Suriye, Libya ve İran eksenli daha geniş bölgesel stratejisinin bir parçası olarak gördüğü, bu nedenle enerji projelerine öncelik verdiği yorumu yapılıyor.
Rum basınındaki analizde, Türkiye’nin Kıbrıs sorununu uzun yıllardır bölgedeki stratejik hedeflerinin bir unsuru olarak değerlendirdiği ve enerji projelerini de bu çerçevede şekillendirdiği savunuluyor.