ABD Başkanı Donald Trump, Kanada'dan ithal edilen bazı tarım ve ormancılık ürünlerine uygulanan yüzde 50 oranındaki gümrük vergilerini kaldıran kararnameyi imzaladı.
Kendi partisinden Senatör Susan Collins'in başa baş bir yeniden seçilme mücadelesi verdiği bir dönemde atılan bu adım, ülkenin kuzeyindeki Maine eyaletinde faaliyet gösteren şirketlere fayda sağlayabilir.
Cumhuriyetçi Başkan'ın kuzey komşusu Kanada'ya getirdiği yüksek gümrük vergileri iki ülke arasında sürtüşmeye yol açarken, belirli Kanada ürünlerine bağımlı olan Maine ve diğer eyaletlerdeki Amerikan işletmeleri için de sorunlar yaratmıştı.
CUMHURİYETÇİLERİN ARA SEÇİM HESAPLARI VE SENATÖR COLLINS'IN ÇAĞRISI
Kongrenin her iki kanadında da çoğunluğu elinde tutmak için mücadele veren Cumhuriyetçiler 3 Kasım'daki ara seçimlere hazırlanırken, Kanada sınırındaki Maine eyaletinin Senatörü Collins, kendi eyaletindeki şirketleri ve çiftçileri etkileyen gümrük vergilerine çözüm üretilmesi için Beyaz Saray'a çağrı yapmıştı.
GÜMRÜK VERGİSİNDEN MUAF TUTULAN ÜRÜNLER VE YENİ KISITLAMALAR
Beyaz Saray'ın açıklamasına göre Trump'ın kararnamesiyle kontrplak levhalar, bazı kağıt ürünleri, belirli makine ve soğutma ekipmanları, ambalaj kasaları ve kutularının yanı sıra taze ve kurutulmuş deniz yosunu vergiden muaf tutuldu.
Seçimden dört gün önce, 30 Ekim'de yürürlüğe girecek olan bu düzenlemede Trump, sağlanan muafiyeti dengelemek amacıyla bir dizi yeni Kanada ürününü yüzde 50'lik gümrük vergisi listesine ekledi.
Vergi kapsamına alınan yeni ürünler arasında halılar, boyalar, atıklar, şampuanlar, kakao tozu ve ahşap tabutlar yer alıyor.
Dondurma çubukları, klimalar, sandık tipi derin dondurucular, okçuluk ekipmanları ve kanolar da aynı listeye dahil edildi.
MAİNE ÜRETİCİLERİ VE TİCARET BAĞIMLILIĞI
Reuters'ın haberine göre, Senatör Collins, sağlanan vergi muafiyetinin Maine eyaletindeki yaban mersini, patates, elma ve deniz yosunu üreticilerine yardımcı olacağını belirtti.
Bu üreticilerin eyalet ekonomisinin hayati bir parçası olduğunu, kırsal ve kıyı kesimlerdeki toplulukları desteklediğini kaydeden Collins, "Çiftçilerimizin ve yetiştiricilerimizin birçoğu, Amerikan tedarikçilerinden temin edilemeyen ya da ciddi bir maliyet altına girmeden ikame edilemeyen Kanada menşeli özel ekipmanlara, ambalaj malzemelerine ve diğer ürünlere bel bağlıyor." dedi.
DEMOKRAT PARTİ'DEN TEPKİLER
Anketlerin çok yakın geçtiğini gösterdiği seçim yarışında Collins'i koltuğundan etmeyi hedefleyen Demokrat aday Troy Jackson ise rakibiyle 6 Ekim'deki canlı yayın tartışmasında gümrük vergileri yüzünden karşı karşıya gelmişti.
Trump'ın cuma günkü adımının ardından açıklama yapan Jackson, "Trump'ın ticaret savaşları Maine sakinleri için hayatı daha zor ve daha pahalı hale getirdi. Susan Collins bu kaosa zemin hazırladı, bunun arkasındaki isimlerin onaylanmasına oy verdi ve şimdi yangını söndürmek için bir bardak su getirdi diye övgü bekliyor." ifadelerini kullandı.
Demokrat cepheden bir tepki de Senato Finans Komisyonu'nun en kıdemli Demokrat üyesi olan Oregon Senatörü Ron Wyden'dan geldi.
Cuma günü yazılı bir açıklama yapan Wyden, "Trump'ın Susan Collins'in siyasi kariyerini kurtarmak için son dakikada yaptığı bu çaresiz hamle, Amerikalı seçmenlerin onun zehirli gümrük vergisi politikalarını reddettiğinin itirafıdır." değerlendirmesini yaptı.
Wyden ayrıca, "Trump'ın dünyanın dört bir yanından gelen mallara ticaret vergileri yapıştırarak Amerikalı ailelerin ihtiyaç duyduğu binlerce ürünün fiyatını nasıl artırdığını kimse unutmayacak." dedi.
SINIR EYALETLERİNDEKİ SEÇİM DENGELERİ VE MİCHİGAN ÖRNEĞİ
Gümrük vergilerinden en çok etkilenen Maine ve Michigan gibi kuzey sınır eyaletlerindeki Cumhuriyetçi adaylar, Trump'ın muhafazakar tabanına hitap etmek ile bağımsız seçmenleri kazanmak arasında bir denge kurmaya çalışıyor.
Otomobil parçalarından keresteye ve meyve toplama ekipmanlarına kadar pek çok alanda ekonomileri uzun süredir Kanada ile iç içe geçmiş olan Michigan ve Maine'deki başa baş Senato yarışlarını kazanmak, Cumhuriyetçilerin Senato'daki az farkla sahip oldukları çoğunluğu koruyabilmeleri için gerekli olabilir.
Daha önce Kanada ile ticaret savaşının bitirilmesi çağrısı yapan Cumhuriyetçi Michigan Senato adayı Mike Rogers, Kanada çöpüne gümrük vergisi getirdiği için Trump'ı övdü.
Rogers, "Kanada'dan gelen herhangi bir şeye gümrük vergisi koyacaksanız, bu onlarca yıldır eyaletimize döktükleri o kahrolası çöpler olmalı." diye konuştu.
KANSAS'TAKİ BOMBARDIER KRİZİ VE GERİ ADIM
Benzer bir gümrük vergisi tartışması Kansas eyaletinde de yaşandı; Trump'ın eylül ayında Kanadalı uçak üreticisi Bombardier'yi ABD pazarından men etme tehdidi, şirketin Wichita kentinde bin 500 işçiyi istihdam ettiği eyalette siyasi bir meseleye dönüştü.
Zorlu bir yeniden seçilme yarışı veren Cumhuriyetçi Senatör Roger Marshall'ın da aralarında yer aldığı Kansaslı parlamenterlerin çağrıları üzerine Trump, söz konusu yasak tehdidinden bu hafta vazgeçti.
MİSİLLEMELER, SON DURUM VE DİPLOMATİK AÇIKLAMALAR
İki ülke arasındaki görüşmelerin çökmesi üzerine Trump, ağustos ayında 20 milyar dolarlık Kanada ithalatına yüzde 50 gümrük vergisi getirmiş ve karar yürürlüğe girmişti.
Kanada ise eylül ayında 20 milyar dolarlık ABD malına yüzde 15 ile yüzde 50 arasında değişen gümrük vergileri uygulayarak misilleme yapmıştı.
Trump'ın vergileri devreye sokmasından bu yana iki ülke arasındaki restleşme ve çıkmaz sürerken, ABD Başkanı cuma günü Kanada'nın bir anlaşma üzerinde çalıştığını ileri sürdü.
Beyaz Saray Sözcüsü Matthew Middleton da cuma günkü karara ilişkin açıklamasında, Başkan'ın "Kanada'nın ABD ticaretine yönelik ayrımcı muamelesini ele almaya devam ettiğini" ve yeni adımların daha önce açıklanan gümrük vergilerinin "kapsamını daha da netleştirdiğini" belirtti.
Kanada'nın ABD ile ticaretten sorumlu Bakanı Dominic LeBlanc ise Ottawa yönetiminin Trump'ın son gümrük vergisi değişikliğini değerlendirdiğini kaydetti.
LeBlanc yazılı açıklamasında, "Kanada, çıkarlarına saygı duyan ve karşılıklı olarak daha faydalı bir ticaret ilişkisine yönelik yapıcı ve iyi niyetli bir şekilde çalışmaya hazırdır." ifadesine yer verdi.